21 јули 2026
• од Темелко Тошев
Стево Пендаровски излезе со отворена и остра анализа за начинот на кој функционирал македонскиот безбедносен апарат во првата деценија од независноста на државата. Тој се осврна на периодот од средината на деведесеттите години, посочувајќи дека тогашните државни структури, особено Министерството за внатрешни работи (МВР), имале целосно погрешен и дискриминаторски пристап кон етничките Албанци во земјава.
Според Пендаровски, МВР во тој период не функционирало како институција на граѓаните, туку го задржало менталитетот и методологијата на соседните, пред сè српски безбедносни служби од тоа време.
„И знам дека во тие, значи во деведесет и пета и во деведесет и седма, Министерството за внатрешни работи работеше како една типична или карактеристична српска институција која гледаше во Албанците само потенцијален проблем кој може да ја растури државата“, изјави Пендаровски.
Оваа изјава фрла светлина врз институционалната поставеност и менталитетот кој владеел во полициските и разузнавачките структури за време на транзицискиот период. Деведесеттите години на Балканот беа обележани со воени конфликти и распадот на Југославија, а младата македонска држава сè уште се ослободуваше од старите системи на функционирање.
Според анализите што произлегуваат од ваквите ставови, третирањето на една цела етничка заедница исклучиво низ призмата на „државен непријател“ и безбедносна закана наместо интеграција, генерирало длабока недоверба меѓу граѓаните и државата. Ваквиот полициски пристап кон Албанците во 1995 и 1997 година, кој Пендаровски го опишува како „типично српски“, всушност претставувал сериозен хендикеп за демократскиот и мултиетнички развој на Македонија.
Политичките аналитичари честопати посочуваат дека токму ваквите системски пропусти, маргинализацијата и полициската репресија во деведесеттите години беа дел од факторите кои доведоа до ескалација на меѓуетничките тензии и конфликтот во 2001 година, по што следеше потпишувањето на Охридскиот рамковен договор и целосната реформа на безбедносниот сектор.
Изјавата на Пендаровски денес служи како потсетник за тоа колку е важно државните институции да бидат ослободени од националистички доктрини и да работат во служба на сите граѓани подеднакво, без разлика на нивната етничка припадност.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

